معماری
خانه / تجربه نگاری / همه چیز درباره‌ی آداب و رسوم و تاریخچه‌ی شب یلدا

همه چیز درباره‌ی آداب و رسوم و تاریخچه‌ی شب یلدا

شب یلدا | وادیرو

شب یلدای کهن

داستان اینگونه آغاز می‌شود:

درست در آخرین غروب پاییز، دختر بچه‌ای بازیگوش با طره‌های پریشان و مشکی‌تر از شبق خود انقلاب زمستانه سرد را به محضر قلعه‌ی رنگارنگ پادشاه فصول می‌آورد و او را فراری می‌دهد تا ننه سرما با آن چارقد سپیدش مهمان خانه‌های ما شود. این دختر بازیگوش کسی نیست به جزء یلدا!

شب یلدا یا همان شب چله، سنتی کهن به شمار می‌آید که در فاصله زمانی غروب آفتاب ۳۰ آذر تا طلوع آفتاب اول ماه دی هر سال مهمان خانه‌های آریایی‌ها بوده است.

به جرات می‌توان گفت یلدا یکی از مهم‌ترین جشن‌های ایرانی‌هاست که به ما می‌آموزد هیچ چیز مهم‌تر از شادی و دور هم بودن نیست و تاکید دارد که در پس هر سیاهی، سپیدی نهفته است.

شادی را در این شب می‌توان در گوشه به گوشه‌ای ایران زمین و با متفاوت‌ترین نوع سفر تجربه کرد. کافی‌ست سری به سایت وادیرو بزنید و اقامتگاهی رزرو کنید.

 

تاریخچه‌ی شب یلدا

رسم شب یلدا | وادیرو

اینکه جشن شب یلدا از کجا و از چه زمانی پدیدار شد، داستانی طولانی دارد.

در روزگاران دور و درست در زمانی که بنیان معیشت مردم، حرفه‌ای به جز کشاورزی نبود، خورشید و گرمای بی‌دریغش، عامل زندگانی، شب و سرمای جان گدازش، عامل مرگ و پلیدی به شمار می‌آمد و از این جهت، خورشید در نزد مردم عزیز بود و شب خوار و خفیف!

مردمان آن دوران دریافتند که آخرین روز پاییز، کوتاه‌ترین روز سال و شب اول زمستان طولانی‌ترینِ شب‌هاست و درست پس از گذشتن این شب، روزها بار دیگر بلندتر و شب‌ها کوتاه‌تر خواهد شد. به همین دلیل این شب را «شب زایش خورشید» نامیدند.

ایرانیان باستان معتقدند که در بلندترین شب سال، اهریمن در تکاپو است تا روشنایی را از بین ببرد و با تاریکی مطلق بر مردم چیره شود. به همین دلیل در سرتاسر این شب باید آتش افروخت و شادمانی و پای کوبی کرد تا مبادا اهریمن پلید پیروز شود.

 

مراسم باستانی شب یلدا

شب یلدا | وادیرو

مردمان ایران باستان در این شب به گرد هم می‌آمدند و سفره‌ای پهن می‌کردند و تا طلوع خورشید به جشن و شادی می‌پرداختند.

ارکان اصلی «میزَد» یا همان سفره‌ی شب یلدا متشکل بود از:

  • سفره‌ای سفید و تمیز به همراه دوات نیایش مانند آتشدان، عطردان.
  • خوراکی شیری رنگ و درست شده از فراورده‌های دامی همچون شیر برای خرسندی نگهبان جانوران. (وهمن امشاسپند)
  • چراغی روشن برای نگهبان گیاهان. (اردیبهشت امشاسپند)
  • سینی فلزی همراه با آب پاک که سمبل فرمانروایی نیرومند الهی به شمار می‌آید. (شهریور امشاسپند)
  • گاتاها یا اوستا یادآور نماد استواری به دین و پیروی از ۳ اصل زرتشت.
  • و …

روز پس از جشن یلدا را «یلدا خوروزو» یا همان روز خورشید می‌نامیدند و جالب است بدانید،‌ این روز در تقویم ایرانیان باستان، تعطیل رسمی بوده تا خستگی پایکوبی جشن شب قبل از تن مردم در شود!

حتی پاداشاهان هم در یلدا خوروزو آیین مخصوص به خود را داشتند و به هیچ وجه از تجمل استفاده نمی‌کردند و تنها لباس سفید یکدستی می‌پوشیدند. در این روز دربان‌ها و نگهبانان کاخ شاهی و همه خدمتکاران آزاد بودند؛ کسی حق دستور دادن به دیگری را نداشت و کارها داوطلبانه انجام می‌شد.

یکی از معدود شهرهایی که آیین‌های کهن یلدایی هنوز در آن پا برجا است، شیراز خرم و خوش آب و هواست.

با اجاره بوم گردی در شیراز، بهترین یلدای عمرتان را رقم بزنید.

 

خوشمزه‌های شب یلدا

شب یلدا | وادیرو

با اینکه هزاران سال از پیدایش شب چله گذشته است، اما اهمیت این جشن نه تنها برای ما ایرانی‌ها کمرنگ نشده، بلکه چندین برابر نیز شده است.

سفره‌های رنگین شب یلدایی ایرانی‌ها، تفاوت زیادی به همتایان باستانی خود دارد اما در باطن تمامی سمبل‌ها یکی‌ست.

 

هندوانه

شب یلدا | وادیرو

از مرسوم‌ترین خوراکی‌هایی که بر سر سفره‌های شب یلدا نشانی ازش یافت می‌شود هندوانه است. ایرانیان معتقداند اگر کسی در این شب هندوانه بخورد، از سرمای زمستان در امان است و تابستان کمتر تشنه می‌ماند.

 

انار

یلدا | وادیرو

دیگر گفتن ندارد که دانه‌های یاقوتی انار، مهمان هر ساله‌ی یلدا هستند و نماد شادی و زایش را محسوب می‌شوند.

 

کدو حلوایی

کدو حلوایی | وادیرو

این میوه‌ی خوش رنگ و دلبر، جذابیت خاصی را به شب‌های یلدای ما ایرانی‌ها می‌بخشد و نمادی از قدرت و غلبه بر تاریکی به شمار می‌آید.

 

آجیل

آجیل یلدا | وادیرو

آجیل یکی از خوشمزه‌ترین و پرطرفدارترین خوراکی‌های شب یلداست. البته نوع این آجیل با آجیل عید نوروز کاملا متفاوت است و منبعی از انواع ویتامین‌ها محسوب می‌شود.

 

غذاهای لذیذ و از همه رنگ

غذاهای شب یلدا | وادیرو

در هر شهر و دیار ایران زمین، غذاها و خوراک‌های محلی و بی‌نهایت لذیذی وجود دارد که ویژه‌ی شب یلداست و با فرا رسیدن این شب طبخ می‌شود.

سبزی پلو با ماهی، انارپلو، زرشک پلو و … از جمله‌ خوراک‌های لذیذ ایرانی هستند که در این شب طرفدارهای مخصوص خود را دارند.

 

تفالی به حافظ

شب یلدا | وادیرو

مگر می‌شود شب چله باشد و سراغ لسان الغیب نرفت!

یکی از رسوماتی که به اتفاق بین تمامی ایرانی‌ها مشترک است، گرفتن فال حافظ و طلب کردن احوال آینده از حضرت است.

وادیرو برای شب‌های یلدایی شما عزیزان،‌ تحفه‌ای در نظر گرفته و آن تخفیف‌های ویژه‌ی شب یلدا با گرفتن فال حافظ است، کافی‌ست به کمپین یلدایی ما سری بزنید.

 

و در آخر

یلدا آیینی‌ست جدانشدنی از فرهنگ ما، باید به خوبی بشناسیمش، ارزشش را درک کنیم تا بتوانیم به درستی به نوادگانمان بیاموزیم که قدر زیبایی و مفهوم آن را بدانند.

و باید این نکته را بگوییم که شب یلدا و تجمل رابطه‌ی عکس دارند، پس سخت نگیرید و این شب را ساده برگزار کنید.

درباره پریا اطمینان

همچنین ببینید

شهادت امام رضا | وادیرو

رنگ و بوی مشهد و حرم رضوی در روز شهادت امام رضا

پیش بسوی مشهدالرضا روز شهادت امام رضا(ع) که سر می‌رسد دوباره دل‌مان هوس زیارت می‌کند. …

2 نظرات

  1. ایول به نویسنده خفنتون که این قدر مطالب جالب و مفید مینویسه

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

قالب وردپرس